
- niedziela, 13 czerwca 2021 11:15
Odcinek 9. O wsiach placowych, zasadźcach i prawie chełmińskim, czyli jak zakładano wsie (nie tylko) w naszym regionie
Dlaczego jedna wieś wygląda tak, a druga inaczej? Czasem to po prostu dwa rzędy budynków wzdłuż drogi, a innym razem - to jakby "mikro-miasteczko". W kolejnym odcinku odpowiedź na pytanie, czym jest okolnica lub ulicówka, a także - co wspólnego z układem miast i wsi w naszym regionie mieli Krzyżacy.
Sieć osadnicza w naszym regionie, taka, jaką znamy obecnie, jest tak właściwie pamiątką po czasach krzyżackich. Zdecydowana większość miejscowości, które znamy obecnie, ma średniowieczne korzenie, choć niektóre z nich przenosiły się z miejsca na miejsce, jednak względnie niedaleko i zachowując swoją nazwę: przykładami tu są Chojniczki, które pierwotnie lokowane były nad jeziorem Niedźwiedź lub Ostrowite k/Silna, które również pierwotnie znajdowały się nad jeziorem Ostrowite. Obecnie miejscowość ulokowana jest około kilometra na południowy wschód od miejsca pierwotnego położenia.
Sieć osadniczą, a czasem również obecny kształt wsi zawdzięczamy prawu lokacyjnemu, stosowanemu przez Zakon. Była to mutacja prawa magdeburskiego, zwana prawem chełmińskim. Na prawie chełmińskim lokowano u nas zarówno miasta, jak i wsie.
Odcinek 9. O wsiach placowych, zasadźcach i prawie chełmińskim
Literatura:
T. Figlus, Uwagi na temat procesu kształtowania granic wsi w Polsce do końca XVIII wieku w kontekście morfogenetycznym, Studia z Geografii Politycznej i Historycznej, t. 4 (2015), s. 253-276.
O tej sprawie usłyszysz też w radiu Weekend FM.
Słuchaj w:
- sobota, 10 stycznia 2026 9:57
Gmina Czersk
Urzędnicy czerskiego ratusza kontrolują warunki utrzymania psów. Chodzi o uświadamianie i zimową prewencję
- sobota, 10 stycznia 2026 8:36
Tuchola
Tucholski Ośrodek Kultury zaprasza na koncert kolęd i pastorałek. Na scenie wystąpią lokalni artyści
- sobota, 10 stycznia 2026 8:36
Powiat tucholski
Otwarty konkurs dla organizacji i stowarzyszeń z powiatu tucholskiego. O granty można się ubiegać jeszcze przez kilka dni
- sobota, 10 stycznia 2026 8:36
Kościerzyna
Oddział położniczy kościerskiego szpitala przechodzi metamorfozę. Do użytku oddano tu wyremontowaną salę poporodową
- sobota, 10 stycznia 2026 8:36
Powiat tucholski
Krajowa Mapa Zagrożeń Bezpieczeństwa w powiecie tucholskim w roku ubiegłym. Jest policyjne podsumowanie
- piątek, 9 stycznia 2026 23:24
Woj. kujawsko-pomorskie ◆ Woj. pomorskie
Lokalnie spadnie nawet pół metra śniegu. IMGW wydał pomarańczowe i żółte alerty dla naszego regionu
- piątek, 9 stycznia 2026 15:42
Chojnice
Jest akt oskarżenia w sprawie śmiertelnego pobicia w Chojnicach. W tle zbrodni nieporozumienia i alkohol
- piątek, 9 stycznia 2026 15:15
Powiat tucholski
W klapkach i sweterku na mrozie, policjanci pomogli zdezorientowanej 82-latce w Bysławiu
- piątek, 9 stycznia 2026 11:38
Kościerzyna
Szpital Specjalistyczny w Kościerzynie doposaża SOR i ZRM w nowy sprzęt. Na ten cel otrzymał dofinansowanie
- piątek, 9 stycznia 2026 11:37
Gmina Kęsowo
Gmina Kęsowo z własnym becikowym. Świadczenie jest jednorazowe i niezależne od dochodów
- piątek, 9 stycznia 2026 11:34
Gmina Sępólno Krajeńskie
Zakończyła się wymiana oświetlenia ulicznego na terenie całej gminy Sępólno Krajeńskie. "Spodziewamy się 30-40% nawet oszczędności w rachunkach"
- piątek, 9 stycznia 2026 11:31
Powiat kościerski
Pożar poddasza w budynku jednorodzinnym w gminie Stara Kiszewa. W akcji gaśniczej brało udział 9 zastępów straży pożarnej
- piątek, 9 stycznia 2026 10:28
Powiat kościerski
Prawie 10 tys. zł straciła 34-letnia mieszkanka powiatu kościerskiego, która padła ofiarą internetowych oszustów
- piątek, 9 stycznia 2026 9:59
Człuchów
Darmowa komunikacja miejska w Człuchowie po nowemu. Zmiana trasy, rozkładu jazdy, przewoźnika i autobusu
- piątek, 9 stycznia 2026 9:48
Gmina Czersk
Gmina Czersk dokonała zakupów na rzecz ochrony ludności. To agregaty, specjalistyczny samochód i sprzęt dla strażaków
- 20
- piątek, 9 stycznia 2026 9:25
Gmina Człuchów
Nie ma kompromisu po spotkaniu w sprawie planowanej fermy kur niosek w Dębnicy pod Człuchowem (REPORTAŻ, FOTO)
- piątek, 9 stycznia 2026 8:01
Powiat tucholski
Szukają bezdomnych w pustostanach. Tucholscy policjanci i pracownicy socjalni apelują też o zgłoszenia od mieszkańców
- piątek, 9 stycznia 2026 6:43
Tuchola
Wernisaż w Tucholskim Ośrodku Kultury. Swoje rysunki pokaże tu Jakub Felczak
- piątek, 9 stycznia 2026 6:43
Gmina Chojnice
Termomodernizacja Szkoły Podstawowej w Swornegaciach będzie przeprowadzona przy wsparciu środków unijnych
Podcasty Weekend FM
Sport:
9:46Słowak i Japończyk na wylocie. Adrian Kacerik i Shun Shibata na liście transferowej Chojniczanki
13:36Red Devils Chojnice/Dragon Bojano mają Zimowy Puchar Polski w Beach Soccera. Red Devils Ladies zajęły drugie miejsce
15:21Piłkarze Chojniczanki wrócili do treningów. Jest nowy członek sztabu szkoleniowego i pierwsze pożegnanie z jednym z zawodników (FOTO)
22:19Gol z rzutu karnego na wagę mistrzostwa. FC Kominiarze wygrali Czerską Ligę Halową. "Po prostu mieliśmy się dobrze bawić" (FOTO)
15:36Jedenaście bramek w meczu noworocznym Chojniczanki. "Fantastyczni ludzie, świetna atmosfera i przede wszystkim tradycja" (FOTO)
Ostatnio dodane artykuły:
9:57Urzędnicy czerskiego ratusza kontrolują warunki utrzymania psów. Chodzi o uświadamianie i zimową prewencję
8:36Tucholski Ośrodek Kultury zaprasza na koncert kolęd i pastorałek. Na scenie wystąpią lokalni artyści
8:36Otwarty konkurs dla organizacji i stowarzyszeń z powiatu tucholskiego. O granty można się ubiegać jeszcze przez kilka dni
8:36Oddział położniczy kościerskiego szpitala przechodzi metamorfozę. Do użytku oddano tu wyremontowaną salę poporodową
8:36Krajowa Mapa Zagrożeń Bezpieczeństwa w powiecie tucholskim w roku ubiegłym. Jest policyjne podsumowanie
23:24Lokalnie spadnie nawet pół metra śniegu. IMGW wydał pomarańczowe i żółte alerty dla naszego regionu
23:24Lokalnie spadnie nawet pół metra śniegu. IMGW wydał pomarańczowe i żółte alerty dla naszego regionu
15:42Jest akt oskarżenia w sprawie śmiertelnego pobicia w Chojnicach. W tle zbrodni nieporozumienia i alkohol
15:15W klapkach i sweterku na mrozie, policjanci pomogli zdezorientowanej 82-latce w Bysławiu
11:38Szpital Specjalistyczny w Kościerzynie doposaża SOR i ZRM w nowy sprzęt. Na ten cel otrzymał dofinansowanie






























